ΑΥΤΟΙ ΕΦΕΡΑΝ ΤΗ ΧΟΥΝΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
Όλοι οι άνθρωποι του Πάπας
Όταν το 1968 ο υποψήφιος πρόεδρος των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Νίξον ανακοίνωσε ότι όρισε ως υποψήφιο αντιπρόεδρό του τον ελληνοαμερικανό κυβερνήτη του Μέριλαντ, Σπύρο Άγκνιου, η «Ουάσιγκτον Πόστ» έγραψε στην πρώτη της σελίδα ότι «αυτός ήταν ο πιο εκκεντρικός πολιτικός διορισμός από τότε που ο ρωμαίος αυτοκράτορας Καλιγούλας ονόμασε το άλογό του σύμβουλό του».
Τότε, ο αμερικανικός τύπος αγνοούσε το γεγονός ότι ο «εκκεντρικός» αυτός διορισμός ήταν μέρος μια μεγάλης διαπλοκής, που είχε ως πρωταγωνιστή τον επίσης ελληνοαμερικανό μεγιστάνα Τομ Πάπας.
Ο Νίξον, με την απόφασή του εκείνη, ξεπλήρωσε οφειλόμενα γραμμάτια προς τον Τομ Πάπας, ο οποίος είχε τόση ισχύ, που ήταν σε θέση να διορίζει τον αντιπρόεδρο μιας υπερδύναμης. Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η δύναμη του Τομ Πάπας στην Ελλάδα, όπου, με εξαίρεση την περίοδο της Ένωσης Κέντρου, επηρέαζε σε σημαντικό βαθμό τις αποφάσεις όλων των κυβερνήσεων, από το 1960 έως το 1980.
Ο Τομ Πάπας αντλούσε τη δύναμή του από τη δεινή ικανότητα που είχε να διαπλέκει τα οικονομικά με τα πολιτικά συμφέροντα και να αξιοποιεί στο έπακρο τις διασυνδέσεις που είχε με τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ, από τη δεκαετία του 1950. Κατά δική του ομολογία, σε συνέντευξη στον Φρέντι Γερμανό, υπήρξε συνεργάτης της CIA και ήταν «πολύ περήφανος» γι' αυτό. «Εργάστηκα για την CIA κάθε φορά που μου ζητήθηκε η βοήθειά μου», είπε. Σύμφωνα με στοιχεία που κατατέθηκαν στο Κογκρέσο, κατά τη διάρκεια της διερεύνησης του σκανδάλου Γουότεργκεϊτ, η οικογένεια Πάπας είχε τρεις φιλανθρωπικές οργανώσεις, απαλλαγμένες από την καταβολή φόρων. Αυτά τα τραστ χρησιμοποιούνταν ως κανάλια για τις χρηματοδοτήσεις επιχειρήσεων της CIA στο εξωτερικό.
Από την εποχή του Αϊκ
Ο Τομ Πάπας είχε προσωπική σχέση με τον στρατηγό Αϊζενχάουερ και ήταν μέλος της επιτροπής χρηματοδότησής του, στις προεδρικές εκλογές του 1952. Ήταν τότε που γνωρίστηκε με τον Νίξον, ο οποίος ήταν αντιπρόεδρος του Αϊζενχάουερ. Ο Πάπας ήταν μέλος της επιτροπής χρηματοδότησης του Νίξον, στις εκλογές του 1960, όταν ο τελευταίος διεκδίκησε τις εκλογές με αντίπαλο τον Τζον Κένεντι. Όταν έχασε τις εκλογές, ο Νίξον αποχώρησε από την πολιτική και ο Τομ Πάπας ήρθε στην Ελλάδα και δημιούργησε την οικονομική αυτοκρατορία του. Ο Τομ Πάπας συνήψε συμβάσεις με την τότε κυβέρνηση Καραμανλή, για επενδύσεις 125 εκατομμυρίων δολαρίων σε διάφορους τομείς και κυρίως τη διύλιση πετρελαίου. Ίδρυσε την ESSO-PAPAS και εξασφάλισε τη σχεδόν αποκλειστική εκμετάλλευση της εσωτερικής αγοράς καυσίμων.
Η Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου θεωρούσε τις συμβάσεις αυτές αποικιακές και όταν κέρδισε τις εκλογές, επέβαλε στον Πάπας την επαναδιαπραγμάτευσή τους. Ο Πάπας αντέδρασε έντονα και πίεζε την ελληνική κυβέρνηση, μέσω των διασυνδέσεων που είχε με την κυβέρνηση των ΗΠΑ, να σταματήσει τις «σοσιαλιστικές μεταρρυθμίσεις» στην ελληνική οικονομία.
Τελικά, το φθινόπωρο του 1964, η κυβέρνηση της Ένωσης Κέντρου υποχρέωσε τον Τομ Πάπας να υπογράψει νέα βελτιωτική υπέρ του Δημοσίου σύμβαση με την ΕΣΣΟ - PAPAS. Τη νέα συμφωνία υπέγραψε ο αναπληρωτής υπουργός Συντονισμού Αντρέας Παπανδρέου.
Ο Τομ Πάπας κήρυξε ανελέητο πόλεμο κατά του Παπανδρέου. Τελικά, συνέπραξε με τους αντιπάλους του στην Ένωση Κέντρου και συνέδραμε στην ανατροπή της κυβέρνησής του, κατά την αποστασία του 1965.
Η νέα χρυσή εποχή του Πάπας στην Ελλάδα άρχισε με την κατάληψη της εξουσίας από τη χούντα. Τον Ιούνιο του 1967, δύο μήνες μετά την επιβολή της δικτατορίας, ο Νίξον επισκέφθηκε την Ελλάδα ως ιδιώτης. Ο Τομ Πάπας ήταν στο αεροδρόμιο, στην υποδοχή της πρώτης ξένης προσωπικότητας που επισκεπτόταν τη χώρα, μετά το πραξικόπημα.
Η επίσκεψη του Νίξον στην Ελλάδα, ο οποίος επανήλθε στην πολιτική και διεκδικούσε τις εκλογές ως υποψήφιος πρόεδρος στις εκλογές του 1968, αποτέλεσε την απαρχή μιας στενής σχέσης συνεργασίας μεταξύ Νίξον και χούντας, με μεσάζοντα τον Τομ Πάπας. Μέρος αυτής της συνεργασίας ήταν και η χρηματοδότηση της προεκλογικής εκστρατείας του Νίξον από την ελληνική χούντα.
Σύμφωνα με στοιχεία που κατέθεσε στο αμερικανικό Κογκρέσο, ο αυτοεξόριστος στην Ουάσιγκτον έλληνας δημοσιογράφος, Ηλίας Π. Δημητρακόπουλος, η χούντα διοχέτευσε στο ταμείο της εκστρατείας του Νίξον 549.000 δολάρια σε μετρητά. Το ποσό αυτό προερχόταν από τα κονδύλια που η CIA διοχέτευσε στην ελληνική ΚΥΠ, για την αντικομουνιστική της εκστρατεία. Η χρηματοδότηση γινόταν με εντολή του Παπαδόπουλου, μέσω του διοικητή της ΚΥΠ Μιχάλη Ρουφογάλη.
Με απλά λόγια, μέρος των χρημάτων που διέθετε η CIA στην ελληνική ΚΥΠ ξεπλένονταν μέσω του Τομ Πάπας, επέστρεφαν στην Αμερική και κατέληγαν στα ταμεία της προεκλογικής εκστρατείας του Νίξον. Καταθέτοντας σε κλειστή συνεδρία επιτροπής του Κογκρέσου, ο τότε πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, Χένρι Τάσκα, ανέφερε «off the record», ότι το 1968 ο Τομ Πάπας ενήργησε ως κανάλι για τη μεταφορά κονδυλίων, από την ελληνική κυβέρνηση για την καμπάνια του Νίξον.
Όπως στον υπόκοσμο
Όταν ο Νίξον κέρδισε τις εκλογές και ανέλαβε τα καθήκοντά του, άρχισε να ξεπληρώνει τα γραμμάτιά του προς τον Πάπας και τη χούντα. Τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ συνέπεσαν με τις εξαρτήσεις του Νίξον και τα οικονομικά συμφέροντα του Τομ Πάπας. Η συναλλαγή γινόταν με όρους και πρακτικές που δεν διέφεραν σε τίποτα από αυτές που μεταχειρίζεται ο υπόκοσμος. Το καθεστώς Παπαδόπουλου αγόραζε από τον Νίξον επιρροή και πλήρωνε με χρήματα της CIA, με μεσάζοντα τον Τομ Πάπας.
Ο Πάπας επέλεξε και πρότεινε στον Νίξον τον Χένρι Τάσκα ως νέο πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα, μετά την παραίτηση του Φίλιπ Τάλμποτ, τον Ιανουάριο του 1968. Η παραίτηση του Τάλμποτ αποδίδεται σε σύγκρουση που είχε με τον Τομ Πάπας.
Ο Τάσκα εμφανίστηκε στην Αθήνα ως «ο άνθρωπος του προέδρου». Στην πραγματικότητα, όμως, ήταν ο άνθρωπος του Τομ Πάπας. Δεχόταν τον Πάπας στο γραφείο του, στην Αθήνα, τρεις ή τέσσερις φορές την εβδομάδα. Ο Τομ Πάπας έγινε, μέσω του πρέσβη, η γέφυρα επικοινωνίας μεταξύ Αθηνών και Στέιτ Ντιπάρτμεντ και εξαργύρωνε τη σχέση του αυτή με ελκυστικές συμβάσεις με το Δημόσιο.
«Αντάλλαγμα» η Κόκα-Κόλα
Από τα μεγαλύτερα επιχειρηματικά «επιτεύγματά» του ήταν η εξασφάλιση άδειας για τη δημιουργία εργοστασίου εμφιάλωσης της Κόκα-Κόλα στην Ελλάδα. Η αμερικανική πολυεθνική προσπαθούσε για μια δεκαετία να μπει στην ελληνική αγορά, χωρίς αποτέλεσμα, λόγω της φοβίας που υπήρχε ότι θα ανταγωνιζόταν τα ελληνικά προϊόντα.
Στις οικονομικές του συναλλαγές με το καθεστώς, ο Τομ Πάπας διασύνδεσε και τον αδελφό του Νίξον, Ντόναλντ, ο οποίος συμμετείχε μαζί με τον Πάπας στην επιχείρηση «Marriot de Montis Α.Ε.», η οποία παρασκεύαζε τρόφιμα για τις αεροπορικές εταιρείες.
Άνθρωπος του Τομ Πάπας εθεωρείτο και ο πρωθυπουργός του καθεστώτος Ιωαννίδη, Α. Ανδρουτσόπουλος. Οι εξουσίες του, ωστόσο, ήταν περιορισμένες και «κυβερνούσε» στη σκιά του Ιωαννίδη, ο οποίος ήταν απρόσιτος και είχε τη φήμη του «αδιάφθορου». Αυτός θεωρείται ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Πάπας επεδίωκε με επιμονή, με τη συνδρομή του Τάσκα, να πείσει την Ουάσιγκτον για το σχηματισμό κυβέρνησης υπό τον Καραμανλή («Κ.Ε.», 22.7.01)
Τα σχέδια του Πάπας παρέμειναν ανεκπλήρωτα μέχρι το καλοκαίρι του 1974, διότι ανατρέπονταν από τον Κίσινγκερ, ο οποίος είχε άλλα σχέδια για τον Ιωαννίδη...
